{"id":12172,"date":"2019-07-09T09:20:37","date_gmt":"2019-07-09T07:20:37","guid":{"rendered":"https:\/\/wpgzm.dev.euvic.pl\/?p=12172"},"modified":"2019-08-27T09:22:00","modified_gmt":"2019-08-27T07:22:00","slug":"naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/","title":{"rendered":"Naukowcy zbadaj\u0105 pocz\u0105tki naszego przemys\u0142u"},"content":{"rendered":"<div class=\"pdf-block\"><div class=\"pdfprnt-buttons  pdfprnt-new pdfprnt-buttons-post pdfprnt-top-right\"><div class=\"jssocials-share jssocials-share-twitter\"><a target=\"_blank\" href=\"https:\/\/twitter.com\/share?url=https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12172;text=12172\" class=\"jssocials-share-link\"><i class=\"fa fa-twitter jssocials-share-logo\"><\/i><\/a><\/div><div class=\"jssocials-share jssocials-share-facebook\"><a target=\"_blank\" href=\"https:\/\/facebook.com\/sharer\/sharer.php?u=https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12172\" class=\"jssocials-share-link\"><i class=\"fa fa-facebook jssocials-share-logo\"><\/i><\/a><\/div><div class=\"jssocials-share jssocials-share-pinterest\"><a target=\"_blank\" href=\"https:\/\/pinterest.com\/pin\/create\/bookmarklet\/?&amp;url=https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12172;description=12172\" class=\"jssocials-share-link\"><i class=\"fa fa-pinterest jssocials-share-logo\"><\/i><\/a><\/div><a href=\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12172?print=pdf\" class=\"pdfprnt-button pdfprnt-button-pdf\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/plugins\/pdf-print\/images\/pdf.png\" alt=\"image_pdf\" title=\"View PDF\" \/><\/a><a href=\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12172?print=print\" class=\"pdfprnt-button pdfprnt-button-print\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/plugins\/pdf-print\/images\/print.png\" alt=\"image_print\" title=\"Print Content\" \/><\/a><\/div><\/div><div class=\"post-block-pdf\"><div class=\"pdfprnt-buttons pdfprnt-buttons-post pdfprnt-top-right\"><a href=\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12172?print=pdf\" class=\"pdfprnt-button pdfprnt-button-pdf\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/plugins\/pdf-print\/images\/pdf.png\" alt=\"image_pdf\" title=\"View PDF\" \/><\/a><a href=\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12172?print=print\" class=\"pdfprnt-button pdfprnt-button-print\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/plugins\/pdf-print\/images\/print.png\" alt=\"image_print\" title=\"Print Content\" \/><\/a><\/div>\n<p><strong>Wydobycie na tarnog\u00f3rskiej ziemi rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 prawdopodobnie ju\u017c 12 tysi\u0119cy lat temu. Jak pracowali i \u017cyli nasi przodkowie? Gdzie si\u0119gaj\u0105 przemys\u0142owe korzenie regionu oraz jak\u00a0zmienia\u0142 si\u0119 przemys\u0142 na \u015al\u0105sku od powstania pierwszych kopalni po wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 Rewolucj\u0119 4.0 w fabrykach? \u2013 na te pytania odpowiedzie\u0107 ma niezwykle nowatorski, innowacyjny i oryginalny, wsp\u00f3lny projekt Politechniki \u015al\u0105skiej i Stowarzyszenia Mi\u0142o\u015bnik\u00f3w Ziemi Tarnog\u00f3rskiej, pt. Laboratorium Bada\u0144 i Analiz Warunk\u00f3w Pracy Zawod\u00f3w Przemys\u0142owych. W drug\u0105 rocznic\u0119 wpisania tarnog\u00f3rskich podziemi na list\u0119 UNESCO w Ratuszu zaprezentowano szczeg\u00f3\u0142y tego przedsi\u0119wzi\u0119cia.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>W ramach projektu naukowcy z Politechniki \u015al\u0105skiej b\u0119d\u0105 bada\u0107 przesz\u0142o\u015b\u0107 i przysz\u0142o\u015b\u0107 przemys\u0142u. Na badania uczelnia pozyska\u0142a ministerialne \u015brodki w kwocie 1,5 mln z\u0142.<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 Stowarzyszenie Mi\u0142o\u015bnik\u00f3w Ziemi Tarnogorskiej zacz\u0119\u0142o przed wojn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 w zakresie dba\u0142o\u015bci o dziedzictwo tarnog\u00f3rzan. Pomys\u0142 dotycz\u0105cy UNESCO traktowali\u015bmy jak wypraw\u0119 na Marsa, jako co\u015b kompletnie niemo\u017cliwego \u2013 m\u00f3wi\u0142 dzi\u015b w Ratuszu, podczas prezentacji projektu, burmistrz Arkadiusz Czech. \u2013 Nie by\u0142em przekonany, \u017ce uda si\u0119 po ten zaszczytny tytu\u0142 si\u0119gn\u0105\u0107, a jednak zrobili\u015bmy to! Kolejny etap to pr\u00f3ba dowiedzenia, \u017ce przemys\u0142 na ziemi tarnog\u00f3rskiej to ju\u017c nie tylko setki, ale tysi\u0105ce lat \u2013 podkre\u015bli\u0142.<\/p>\n\n\n\n<p>Na Politechnice \u015al\u0105skiej powstanie Laboratorium Bada\u0144 i Analiz Warunk\u00f3w Pracy Zawod\u00f3w Przemys\u0142owych. B\u0119dzie ono unikaln\u0105 w skali kraju jednostk\u0105, kt\u00f3ra zajmie si\u0119 dog\u0142\u0119bnym opisem i zbadaniem prac przemys\u0142owych na \u015al\u0105sku od pradziej\u00f3w przez czasy obecne a\u017c po futurystyczne wizje.<\/p>\n\n\n\n<p>Zadaniem pracownik\u00f3w laboratorium b\u0119dzie pokazanie, jak zmienia\u0142 si\u0119 przemys\u0142 na \u015al\u0105sku od powstania pierwszych kopalni po wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 Rewolucj\u0119 4.0 w fabrykach. Laboratorium b\u0119dzie si\u0119 zajmowa\u0107 tak\u017ce poszerzeniem wsp\u00f3\u0142pracy interdyscyplinarnej pomi\u0119dzy reprezentantami nauk humanistycznych i technicznych, aby pog\u0142\u0119bi\u0107 badania nad warunkami pracy zawod\u00f3w przemys\u0142owych w przesz\u0142o\u015bci, tera\u017aniejszo\u015bci i przysz\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 Grupa wydzia\u0142\u00f3w naszej uczelni, kt\u00f3ra w\u0142\u0105cza si\u0119 we wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z SMZT ro\u015bnie. To nie projekt stricte techniczny \u2013 obejmuje tak\u017ce dzia\u0142alno\u015b\u0107 z obszarze nauk spo\u0142ecznych. To r\u00f3wnie\u017c wyraz szacunku dla spu\u015bcizny kulturowej dawnych wiek\u00f3w \u2013 m\u00f3wi\u0142 z kolei prof. dr hab. in\u017c. Arkadiusz M\u0119\u017cyk, rektor Politechniki \u015al\u0105skiej.<\/p>\n\n\n\n<p>Pracami nad badaniem przesz\u0142o\u015bci preindustrialnej oraz pocz\u0105tkami kopalni i przemys\u0142u w najbardziej zindustrializowanym regionie Polski zajmie si\u0119 Stowarzyszenie Mi\u0142o\u015bnik\u00f3w Ziemi Tarnog\u00f3rskiej. W cz\u0119\u015bci bada\u0144 po\u015bwi\u0119conej tera\u017aniejszo\u015bci przedstawione zostan\u0105 te obecnie prowadzone i analizy na temat zawod\u00f3w przemys\u0142owych, natomiast naukowcy, kt\u00f3rzy zajm\u0105 si\u0119 przysz\u0142o\u015bci\u0105 przemys\u0142u, zaprezentuj\u0105 najnowsze wynalazki, kt\u00f3re s\u0105 wykorzystywane w fabrykach Przemys\u0142u 4.0.<\/p>\n\n\n\n<p>Do zada\u0144 laboratorium b\u0119dzie nale\u017ca\u0142o tak\u017ce okre\u015blenie pocz\u0105tku i czasu intensywnego zanieczyszczenia torfowisk rodzajami kopalin, badaniem warunk\u00f3w \u017cycia g\u00f3rnik\u00f3w i hutnik\u00f3w srebra i o\u0142owiu w okresie przedindustrialnym, okre\u015bleniem zmian w lokalnym zanieczyszczaniu \u015brodowiska i mo\u017cliwego wp\u0142ywu na warunki bytowe ludno\u015bci w epoce pary, elektryczno\u015bci i komputer\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 Interesuje nas przemys\u0142 od zarania dziej\u00f3w, literatura dotycz\u0105ca przemys\u0142u dzi\u015b, a nawet futurystyczne wizje przemys\u0142u \u2013 nowe obszary kt\u00f3re czekaj\u0105 na nas w przysz\u0142o\u015bci \u2013 m\u00f3wi\u0142a dr hab. Ma\u0142gorzata Dobrowolska, dyrektor Mi\u0119dzynarodowego Centrum Bada\u0144 Interdyscyplinarnych Politechniki \u015al\u0105skiej. \u2013 Rezultaty b\u0119d\u0105 mia\u0142y znaczenie dla obszaru nauki ale te\u017c innych sektor\u00f3w: publicznego, spo\u0142ecznego, prywatnego, dla przygotowania kadr lider\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Dotychczasowe badania Stowarzyszenia Mi\u0142o\u015bnik\u00f3w Ziemi Tarnog\u00f3rskiej prowadzone wsp\u00f3lne z wieloma innymi plac\u00f3wkami naukowo-badawczymi sugeruj\u0105 znacznie wcze\u015bniejsza dzia\u0142alno\u015b\u0107 g\u00f3rnicz\u0105 i hutnicz\u0105 w rejonie tarnog\u00f3rskim, ni\u017c dotychczas s\u0105dzono, wynikaj\u0105c\u0105 ze znacznej zasobno\u015bci tego obszaru w kopaliny u\u017cyteczne: ochr\u0119 czerwon\u0105 (hematyt) bardzo po\u017c\u0105dan\u0105 w pra dziejach, w kruszce srebra pozbawione o\u0142owiu, kruszce o\u0142owiu zawieraj\u0105ce srebro, p\u0142ytko zalegaj\u0105ce pok\u0142ady w\u0119gla kamiennego, kruszce cynku i kadmu, oraz rudy miedzi i z\u0142oto znajdowane w bardzo starych warstwach torfowisk zlewni g\u00f3rnej Brynicy, a kt\u00f3rych \u017ar\u00f3d\u0142a pochodzenia b\u0119d\u0105 lokalizowane badaniami.<\/p>\n\n\n\n<p>Projekt przewiduje r\u00f3wnie\u017c badania krajobrazu pog\u00f3rniczego Srebrnej G\u00f3ry \u2013 miejsca \u015bwiatowego dziedzictwa UNESCO. Tam najlepiej wida\u0107 nasz tarnog\u00f3rski krajobraz pog\u00f3rniczy. Chcemy udowodni\u0107, \u017ce w rejonie tym dzia\u0142alno\u015b\u0107 wydobywcza srebra i o\u0142owiu by\u0142a prowadzona ju\u017c w czasach staro\u017cytnych.<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 Stowarzyszenie mia\u0142o ogromny wp\u0142yw na rozw\u00f3j miasta. Czy dzi\u015b Tarnowskie G\u00f3ry tak by wygl\u0105da\u0142y bez niego \u2013 chyba nie. Nie chc\u0119 m\u00f3wi\u0107 tylko o ratowaniu zabytk\u00f3w. Stowarzyszenie by\u0142o za\u0142o\u017cycielem Gwark\u00f3w Tarnog\u00f3rskich \u2013 wychowali\u015bmy kilka pokole\u0144 naszych mieszka\u0144c\u00f3w, nie znam drugiego miejsca, gdzie mieszka\u0144cy tak by uwielbiali swoje miasto jak tarnog\u00f3rzanie \u2013 m\u00f3wi\u0142 Zbigniew Pawlak, prezes SMZT. \u2013 &nbsp;Tytu\u0142 UNESCO to pocz\u0105tek odczarowania historii Tarnowskich G\u00f3r i regionu. Ten tytu\u0142 mocno zobowi\u0105zuje i chcemy si\u0119 z niego wywi\u0105za\u0107. Niespe\u0142na rok temu podpisali\u015bmy umow\u0119 z Politechnik\u0105. Tak wielki projekt nawet mi si\u0119 nie \u015bni\u0142. Bez politechniki zabrak\u0142oby nam czasu \u017ceby pozna\u0107 swoj\u0105 histori\u0119. Czy wiemy wszystko? Dzi\u0119ki temu projektowi b\u0119dziemy mogli pozna\u0107 swoj\u0105 histori\u0119 opowiedzie\u0107 o tym, \u017ce kolebka g\u00f3rnictwa i hutnictwa w tej cz\u0119\u015bci Europy znajduje si\u0119 w naszym powiecie od kilkunastu tysi\u0119cy lat. Musimy aktywizowa\u0107 lokaln\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107 i m\u0142odzie\u017c studenck\u0105. Naprawd\u0119 znajdujemy si\u0119 na najwa\u017cniejszej li\u015bcie zabytk\u00f3w \u015bwiata! Dzi\u0119ki tym badaniom b\u0119dziemy mogli w spos\u00f3b zrozumia\u0142y przekaza\u0107, \u017ce nasz regon zas\u0142uguje na to, \u017ceby by\u0107 na tej li\u015bcie \u2013 doda\u0142.<\/p>\n\n\n\n<p>Docelowo \u2013 jak wspomnia\u0142 podczas konferencji Zbigniew Pawlak \u2013 ma powsta\u0107 na terenie Miasteczka \u015al\u0105skiego skansen archeologiczny, kt\u00f3ry b\u0119dzie swoistego rodzaju centrum interpretacyjnym o naszym dziedzictwie. \u2013 To tam chcieliby\u015bmy opowiada\u0107 o efektach naszych bada\u0144, zar\u00f3wno turystom jak i ekspertom. Skansen powinien r\u00f3wnie\u017c pe\u0142ni\u0107 rol\u0119 jednostki naukowej dla student\u00f3w Politechniki \u015al\u0105skiej \u2013 doda\u0142 szef SMZT.<\/p>\n<div class=\"post-author\" style=\"font-size:13px\">Witold Tr\u00f3lka<\/div><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wydobycie na tarnog\u00f3rskiej ziemi rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 prawdopodobnie ju\u017c 12 tysi\u0119cy lat temu. Jak pracowali i \u017cyli nasi przodkowie? Gdzie si\u0119gaj\u0105 przemys\u0142owe korzenie regionu oraz jak\u00a0zmienia\u0142 si\u0119 przemys\u0142 na \u015al\u0105sku od powstania pierwszych kopalni po wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 Rewolucj\u0119 4.0 w fabrykach? \u2013 na te pytania odpowiedzie\u0107 ma&#8230;<\/p>","protected":false},"author":140,"featured_media":12174,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[230],"tags":[1213,875],"class_list":["post-12172","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-tarnowskie-gory","tag-unesco","tag-zabytki-techniki"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.2 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Naukowcy zbadaj\u0105 pocz\u0105tki naszego przemys\u0142u - Metropolia GZM<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Oficjalny portal G\u00f3rno\u015bl\u0105sko-Zag\u0142\u0119biowskiej Metropolii\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:title\" content=\"Naukowcy zbadaj\u0105 pocz\u0105tki naszego przemys\u0142u - Metropolia GZM\" \/>\n<meta name=\"twitter:description\" content=\"Oficjalny portal G\u00f3rno\u015bl\u0105sko-Zag\u0142\u0119biowskiej Metropolii\" \/>\n<meta name=\"twitter:image\" content=\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/TG12.jpg\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Witold Tr\u00f3lka\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Estimated reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"5 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/\"},\"author\":{\"name\":\"Witold Tr\u00f3lka\",\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#\/schema\/person\/96e19c492916cfe1ba595fd2f60d95b8\"},\"headline\":\"Naukowcy zbadaj\u0105 pocz\u0105tki naszego przemys\u0142u\",\"datePublished\":\"2019-07-09T07:20:37+00:00\",\"dateModified\":\"2019-08-27T07:22:00+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/\"},\"wordCount\":1028,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/TG12.jpg\",\"keywords\":[\"UNESCO\",\"zabytki techniki\"],\"articleSection\":[\"Tarnowskie G\u00f3ry\"],\"inLanguage\":\"en-GB\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/\",\"url\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/\",\"name\":\"Naukowcy zbadaj\u0105 pocz\u0105tki naszego przemys\u0142u - Metropolia GZM\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/TG12.jpg\",\"datePublished\":\"2019-07-09T07:20:37+00:00\",\"dateModified\":\"2019-08-27T07:22:00+00:00\",\"description\":\"Oficjalny portal G\u00f3rno\u015bl\u0105sko-Zag\u0142\u0119biowskiej Metropolii\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-GB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/TG12.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/TG12.jpg\",\"width\":1600,\"height\":1067,\"caption\":\"Foto: UM Tarnowskie G\u00f3ry\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Naukowcy zbadaj\u0105 pocz\u0105tki naszego przemys\u0142u\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#website\",\"url\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/\",\"name\":\"Metropolia GZM\",\"description\":\"Oficjalny portal G\u00f3rno\u015bl\u0105sko-Zag\u0142\u0119biowskiej Metropolii\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-GB\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#organization\",\"name\":\"Metropolia GZM\",\"url\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Sygnet-strona-glowna.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Sygnet-strona-glowna.png\",\"width\":36,\"height\":45,\"caption\":\"Metropolia GZM\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#\/schema\/person\/96e19c492916cfe1ba595fd2f60d95b8\",\"name\":\"Witold Tr\u00f3lka\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/71e0c635e405b4a3631033f0d6f49e682b54dcd226d647737e1040a5a480d177?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/71e0c635e405b4a3631033f0d6f49e682b54dcd226d647737e1040a5a480d177?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/71e0c635e405b4a3631033f0d6f49e682b54dcd226d647737e1040a5a480d177?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Witold Tr\u00f3lka\"},\"url\":\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/author\/w-trolka\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Naukowcy zbadaj\u0105 pocz\u0105tki naszego przemys\u0142u - Metropolia GZM","description":"Oficjalny portal G\u00f3rno\u015bl\u0105sko-Zag\u0142\u0119biowskiej Metropolii","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/","twitter_card":"summary_large_image","twitter_title":"Naukowcy zbadaj\u0105 pocz\u0105tki naszego przemys\u0142u - Metropolia GZM","twitter_description":"Oficjalny portal G\u00f3rno\u015bl\u0105sko-Zag\u0142\u0119biowskiej Metropolii","twitter_image":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/TG12.jpg","twitter_misc":{"Written by":"Witold Tr\u00f3lka","Estimated reading time":"5 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/"},"author":{"name":"Witold Tr\u00f3lka","@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#\/schema\/person\/96e19c492916cfe1ba595fd2f60d95b8"},"headline":"Naukowcy zbadaj\u0105 pocz\u0105tki naszego przemys\u0142u","datePublished":"2019-07-09T07:20:37+00:00","dateModified":"2019-08-27T07:22:00+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/"},"wordCount":1028,"publisher":{"@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/TG12.jpg","keywords":["UNESCO","zabytki techniki"],"articleSection":["Tarnowskie G\u00f3ry"],"inLanguage":"en-GB"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/","url":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/","name":"Naukowcy zbadaj\u0105 pocz\u0105tki naszego przemys\u0142u - Metropolia GZM","isPartOf":{"@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/TG12.jpg","datePublished":"2019-07-09T07:20:37+00:00","dateModified":"2019-08-27T07:22:00+00:00","description":"Oficjalny portal G\u00f3rno\u015bl\u0105sko-Zag\u0142\u0119biowskiej Metropolii","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-GB","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/#primaryimage","url":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/TG12.jpg","contentUrl":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/08\/TG12.jpg","width":1600,"height":1067,"caption":"Foto: UM Tarnowskie G\u00f3ry"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2019\/07\/09\/naukowcy-zbadaja-poczatki-naszego-przemyslu\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Naukowcy zbadaj\u0105 pocz\u0105tki naszego przemys\u0142u"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#website","url":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/","name":"Metropolia GZM","description":"Oficjalny portal G\u00f3rno\u015bl\u0105sko-Zag\u0142\u0119biowskiej Metropolii","publisher":{"@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-GB"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#organization","name":"Metropolia GZM","url":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Sygnet-strona-glowna.png","contentUrl":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Sygnet-strona-glowna.png","width":36,"height":45,"caption":"Metropolia GZM"},"image":{"@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#\/schema\/person\/96e19c492916cfe1ba595fd2f60d95b8","name":"Witold Tr\u00f3lka","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/71e0c635e405b4a3631033f0d6f49e682b54dcd226d647737e1040a5a480d177?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/71e0c635e405b4a3631033f0d6f49e682b54dcd226d647737e1040a5a480d177?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/71e0c635e405b4a3631033f0d6f49e682b54dcd226d647737e1040a5a480d177?s=96&d=mm&r=g","caption":"Witold Tr\u00f3lka"},"url":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/author\/w-trolka\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12172","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/140"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12172"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12172\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12173,"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12172\/revisions\/12173"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12174"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12172"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12172"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12172"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}