{"id":29850,"date":"2020-10-22T11:17:18","date_gmt":"2020-10-22T09:17:18","guid":{"rendered":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/?p=29850"},"modified":"2020-10-22T11:39:19","modified_gmt":"2020-10-22T09:39:19","slug":"po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2020\/10\/22\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\/","title":{"rendered":"Po starym Egzotarium nie ma ju\u017c \u015bladu"},"content":{"rendered":"
<\/i><\/a><\/div>
<\/i><\/a><\/div>
<\/i><\/a><\/div>\"image_pdf\"<\/a>\"image_print\"<\/a><\/div><\/div>
\"image_pdf\"<\/a>\"image_print\"<\/a><\/div>\n

Stare sosnowieckie Egzotarium przesz\u0142o ju\u017c do historii. Po wybudowanym w 1956 roku obiekcie nie ma ju\u017c \u015bladu, s\u0105 za to pierwsze elementy powstaj\u0105cego w tym miejscu Centrum Edukacji Ekologicznej \u201eEgzotarium\u201d.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ca\u0142y teren budowy jest ogrodzony, dlatego z zewn\u0105trz niewiele wida\u0107. \u2013 Z pewno\u015bci\u0105 mieszka\u0144cy zauwa\u017cyli \u017c\u00f3\u0142ty d\u017awig, kt\u00f3ry zosta\u0142 ustawiony na terenie budowy, wida\u0107 go niemal z ca\u0142ej okolicy. W miejscu dawnego Egzotarium zosta\u0142 wykopany d\u00f3\u0142 w kt\u00f3rym rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 prace zwi\u0105zane z wylewaniem p\u0142yty fundamentowej, kt\u00f3ra b\u0119dzie elementem poziomu \u201e-1\u201d<\/em> \u2013 wyja\u015bnia Jeremiasz \u015awierzawski,<\/strong> zast\u0119pca prezydenta Sosnowca. W\u0142a\u015bnie w podziemiach b\u0119d\u0105 ustawione olbrzymie akwaria z rodzimymi gatunkami ryb, a tak\u017ce z rybami z ca\u0142ego \u015bwiata m.in. duch amazo\u0144ski, piel\u0119gnica szmaragdowa, arowana srebrna, p\u0142aszczki s\u0142odkowodne, wis\u0142onos ameryka\u0144ski. W terrariach b\u0119dzie mo\u017cna podziwia\u0107 te\u017c gady i owady m.in. zaskroniec i paj\u0105k topik, anakonda zielona (odpowiednik rodzimego zaskro\u0144ca), ptaszniki i drzewo\u0142azy Dendrobates – jadowite \u017caby, kt\u00f3re o stopniu swojej jadowito\u015bci informuj\u0105 poprzez zabarwienie sk\u00f3ry.<\/p>\n\n\n\n

\"\"\/<\/figure><\/div>\n\n\n\n

W za\u0142o\u017ceniu Nowe Egzotarium ma zachowa\u0107 dziedzictwo historyczne oraz kolekcje prezentowane dotychczas w tym  miejscu, jednocze\u015bnie rozszerzaj\u0105c zakres swojej dzia\u0142alno\u015bci. \u2013 Ju\u017c za dwa lata b\u0119dziemy mogli podziwia\u0107 kolekcj\u0119 ryb dorzecza Przemszy, a otoczenie budynku b\u0119d\u0105 stanowi\u0107 rodzime siedliska ro\u015blinne: biotop gr\u0105dowy, zbiorowisko szuwarowe i murawa kserotermiczna. Egzotarium to element wi\u0119kszego kompleksu. To park bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci, kt\u00f3ry jest tu\u017c obok, tak\u017ce Stawiki oraz Park Tysi\u0105clecia, gdzie r\u00f3wnie\u017c trwa inwestycja. Licz\u0119, \u017ce mieszkaniec miasta i regionu przyjedzie do Egzotarium, ale te\u017c do s\u0105siednich park\u00f3w, aby wypocz\u0105\u0107 i dobrze si\u0119 bawi\u0107<\/em> \u2013 wyja\u015bnia Arkadiusz Ch\u0119ci\u0144ski,<\/strong> prezydent Sosnowca.<\/p>\n\n\n\n

Nowe Egzotarium b\u0119dzie Centrum Edukacji Ekologicznej<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W budynku powstan\u0105 dwie nowoczesne klasy lekcyjne, wyposa\u017cone w komputery, mikroskopy, systemy multimedialne itp., gdzie m.in. uczniowie okolicznych szk\u00f3\u0142 b\u0119d\u0105 mogli odbywa\u0107 lekcje przyrody, biologii, geografii. \u2013 B\u0119dziemy tam prowadzi\u0107 warsztaty, wyk\u0142ady, wystawy, a wszystko to przy pi\u0119knym widoku na tropikalne ro\u015bliny i zwierz\u0119ta w palmiarni. Powstanie r\u00f3wnie\u017c mini kino, w kt\u00f3rym ka\u017cdy odwiedzaj\u0105cy b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 obejrze\u0107 film edukacyjny, dotycz\u0105cy rodzimej przyrody. Korytarze i hole CEE stanowi\u0107 b\u0119d\u0105 przestrze\u0144 ekspozycyjn\u0105 dla wystaw sta\u0142ych i czasowych. W budynku znajdzie swoje miejsce r\u00f3wnie\u017c kawiarnia<\/em> – dodaje prezydent Ch\u0119ci\u0144ski.<\/p>\n\n\n\n

Z poziomu \u2013 1 \u015bcie\u017cka b\u0119dzie prowadzi\u0142a zwiedzaj\u0105cego do Palmiarni na poziom parteru. Palmiarnia nie b\u0119dzie jak dotychczas jedynie ogrodem botanicznym. Na tym poziomie g\u0142\u00f3wnymi eksponatami b\u0119d\u0105 ro\u015bliny, ale w\u015br\u00f3d ro\u015blin projektantom uda\u0142o si\u0119 znale\u017a\u0107  miejsce tak\u017ce dla zwierz\u0105t m.in. legwan zielony, \u017c\u00f3\u0142w \u017cabuti, bazyliszek p\u0142atkog\u0142owy, legwan czarny, boa dusiciel, pyton rombowy, pyton siatkowany, boa t\u0119czowy brazylijski, anolis kuba\u0144ski, kajman okularowy, badylarka pospolita, tukan wielki.<\/p>\n\n\n\n

– Sama palmiarnia podzielona b\u0119dzie na trzy strefy: stref\u0119 klimatu \u015br\u00f3dziemnomorskiego, stref\u0119 pustynn\u0105 i tropikaln\u0105, w ka\u017cdej panowa\u0107 b\u0119d\u0105 inne warunki. Sterowanie klimatem odbywa\u0107 si\u0119 b\u0119dzie poprzez zapewnienie prawid\u0142owej temperatury, wilgotno\u015bci i \u015bwiat\u0142a, tak aby warunki zbli\u017cone by\u0142y jak najbardziej do tych panuj\u0105cych w naturze. Podr\u00f3\u017c po Egzotarium ko\u0144czy\u0107 si\u0119 b\u0119dzie na szczycie rampy, kt\u00f3ra kieruje zwiedzaj\u0105cych na poziom +1. W tym miejscu znajduj\u0105 si\u0119 sale lekcyjne, przestrze\u0144 wystawiennicza wystaw sta\u0142ych czasowych, kino edukacyjne, a tak\u017ce w kawiarnia, w kt\u00f3rej zwiedzaj\u0105cy b\u0119d\u0105 mogli odpocz\u0105\u0107 po d\u0142ugim zwiedzaniu<\/em> \u2013 m\u00f3wi Jeremiasz \u015awierzawski.<\/p>\n\n\n\n

Otoczenie tak\u017ce b\u0119dzie pe\u0142ni\u0107 role edukacyjn\u0105, wzd\u0142u\u017c szklanej elewacji palmiarni zostanie wybudowany d\u0142ugi zbiornik wodny, gdzie zostanie utworzone  rodzime zbiorowisko szuwarowe. To siedlisko porasta brzegi ciek\u00f3w i zbiornik\u00f3w wodnych \u2013 szuwar jest odzwierciedleniem biotopu znajduj\u0105cego si\u0119 pierwotnie nad brzegiem rzeki Przemszy. Wraz z rozwojem antropopresji i rozwojem turystyki, coraz wi\u0119cej bagien i teren\u00f3w jest osuszanych, a co za tym idzie, tego typu siedliska s\u0105 niszczone \u2013 w tym miejscu zwiedzaj\u0105cy b\u0119d\u0105 mieli okazj\u0119 zobaczy\u0107 ro\u015bliny, kt\u00f3re s\u0105 zagro\u017cone wygini\u0119ciem.<\/p>\n\n\n\n

Pierwsze post\u0119powanie przetargowe zosta\u0142o og\u0142oszone we wrze\u015bniu 2019 roku. Niestety, zaproponowane przez potencjalnych wykonawc\u00f3w ceny zaczyna\u0142y si\u0119 od 80 mln z\u0142 i znacznie przekracza\u0142y przewidywany na ten cel bud\u017cet. Przed og\u0142oszeniem kolejnego post\u0119powania zosta\u0142y nieco zmienione i obni\u017cone zapisy specyfikacji zwi\u0105zane ze stawianymi wykonawcom wymaganiami dotycz\u0105cymi rob\u00f3t budowlanych wykonywanych w ostatnich pi\u0119ciu latach, a tak\u017ce do\u015bwiadczenia kierownika budowy. W powt\u00f3rzonym przetargu wyp\u0142yn\u0119\u0142o pi\u0119\u0107 ofert, opiewaj\u0105cych od 64 mln z\u0142, do 84 mln z\u0142. Ostatecznie zosta\u0142a wybrana oferta (63 967 412,71 z\u0142) Mostostalu Zabrze – Gliwickie Przedsi\u0119biorstwo Budownictwa (lider konsorcjum) oraz Maximus ZBH Sp. z o.o. (partner konsorcjum).<\/p>\n\n\n\n

Nowym elementem Egzotarium b\u0119dzie korzystanie z odnawawialnych \u017ar\u00f3de\u0142 energii. W ramach inwestycji zostan\u0105 wykonane panele fotowoltaiczne, kt\u00f3re pozwol\u0105 na  przetwarzanie \u015bwiat\u0142a s\u0142onecznego na energi\u0119 elektryczn\u0105.  Ponadto wody deszczowe pochodz\u0105ce z po\u0142aci dachowej b\u0119d\u0105 wykorzystywane do  polewania teren\u00f3w zielonych.<\/p>\n\n\n\n

Gmina Sosnowiec otrzyma\u0142a dofinansowanie na kwot\u0119 15,3 mln z\u0142otych w ramach programu Regionalnego Programu Operacyjnego woj. \u015bl\u0105skiego na lata 2014 \u2013 2020 dzia\u0142anie 5.4.3 – ochrona r\u00f3\u017cnorodno\u015bci biologicznej. Projekt sk\u0142ada si\u0119 z dw\u00f3ch komponent\u00f3w utworzenia Centrum Edukacji Ekologicznej „Egzotarium” i rewitalizacji teren\u00f3w zielonych w tzw. Parku Tysi\u0105clecia.<\/p>\n\n\n\n

Prace powinny zako\u0144czy\u0107 si\u0119 po 2 latach od podpisania umowy.<\/p>\n\n\n\n

Park Bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci dope\u0142nieniem Egzotarium<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Kiladziesi\u0105t tysi\u0119cy nasadze\u0144 krzew\u00f3w i drzew, a tak\u017ce budowa oczek wodnych, domk\u00f3w dla owad\u00f3w, budek dla nietoperzy i budek l\u0119gowych dla ptak\u00f3w \u2013 to najwa\u017cniejsze zmiany w parku im. Jacka Fusi\u0144skiego. Rewitalizacja obejmuje prawie 7 ha, w tym 5,5 ha teren\u00f3w zielonych. Po zmianach w miejscu obecnego parku powstanie pierwszy w Sosnowcu Parku Bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci. Opr\u00f3cz nasadze\u0144, budowy oczek wodnych i m.in. domk\u00f3w dla owad\u00f3w, budek dla nietoperzy i ptak\u00f3w zmieni si\u0119 ca\u0142a infrastruktura tego miejsca. Przebudowywane s\u0105 \u015bcie\u017cki dla pieszych oraz schody by z parku mog\u0142y korzysta\u0107 osoby niepe\u0142nosprawne. Powstan\u0105 r\u00f3wnie\u017c toalety, zostan\u0105 ustawione nowe \u0142awki, a ca\u0142y park zostanie ogrodzony. Wart 7 mln z\u0142 park najprawdopodobniej b\u0119dzie gotowy do ko\u0144ca 2020 roku.<\/p>\n\n\n\n

Historia Egzotarium<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Historia parku otaczaj\u0105cego obiekt Egzotarium w Sosnowcu si\u0119ga 1936 roku. Wtedy podj\u0119to pr\u00f3b\u0119 stworzenia Ogrodu Botanicznego. Sadzono ciekawe odmiany ro\u015blin po\u0142udniowych, ale pr\u00f3by nie powiod\u0142y si\u0119, poniewa\u017c teren ze wzgl\u0119du na wysoki stopie\u0144 zapylenia by\u0142 ska\u017cony. Mimo starannej piel\u0119gnacji, ro\u015bliny nie przetrwa\u0142y. Ponownie pomys\u0142 budowy palmiarni powsta\u0142 w latach 50. Budow\u0119 palmiarni i dzia\u0142u ryb akwariowych rozpocz\u0119to w 1954 roku, a zako\u0144czono w 1956 r. i przekazano do u\u017cytku, jako plac\u00f3wk\u0119 dydaktyczn\u0105. W roku 1957 podj\u0119to budow\u0119 dodatkowego pomieszczenia, do kt\u00f3rego zosta\u0142y wprowadzone pojedyncze okazy zwierz\u0105t: ma\u0142py i ptaki egzotyczne. Dla zwierz\u0105t niewymagaj\u0105cych wysokiej temperatury stworzono wybieg na otwartej przestrzeni. Znajdowa\u0142y si\u0119 tam nied\u017awiedzie, szopy, ba\u017canty. Ilo\u015b\u0107 zwierz\u0105t w tym okresie by\u0142a du\u017ca, jednak\u017ce z chwil\u0105 powstania ogrodu zoologicznego w Katowicach, decyzj\u0105 Ministerstwa, wybieg na wolnym powietrzu uleg\u0142 likwidacji. Pozosta\u0142a tylko wewn\u0119trzna cz\u0119\u015b\u0107 obiektu. Sosnowiecki dzia\u0142 ryb akwariowych stanowi\u0142 w tamtych latach najwi\u0119kszy tego typu obiekt w Polsce. Obejmowa\u0142 60 zbiornik\u00f3w o pojemno\u015bci 500 i 1000 litr\u00f3w wody i najwi\u0119ksz\u0105 kolekcj\u0119 ryb i ro\u015blin akwariowych. W 1964 roku obiekt zosta\u0142 przyj\u0119ty do mi\u0119dzynarodowego rejestru plac\u00f3wek akwarystycznych przez University of Hawaii, Waikiki Aquarium Honolulu w Hawai w USA. W okresie pocz\u0105tkowym Egzotarium otrzyma\u0142o ro\u015bliny egzotyczne, jako dar z palmiarni krakowskiej, gliwickiej i pozna\u0144skiej. Te ro\u015bliny stanowi\u0142y g\u0142\u00f3wny wystr\u00f3j palmiarni. W p\u00f3\u017aniejszym okresie ro\u015bliny uzupe\u0142niano wy\u0142\u0105cznie na zasadzie zakupu. W roku 1986 w palmiarni wykonano remont cz\u0119\u015bci przedniej (2 skrzyd\u0142a i kopu\u0142a g\u0142\u00f3wna) wymieniono zmursza\u0142e \u0142\u0105czniki na stalowe i wymieniono szyby.<\/p>\n\n\n\n

Og\u00f3lna powierzchnia obiektu wynosi 1626 m\u00b2, w tym palmiarnia o powierzchni 506 m\u00b2, akwarium i gady 432 m\u00b2, ma\u0142piarnia i ptaki 105 m\u00b2. Specyfik\u0105 danej kolekcji s\u0105 ro\u015bliny tropikalne i kolekcja ryb. Najcenniejsze okazy to palmy: Phoenix canariensis, Latania borbonica, Cycas revoluta, Sabal minor,  Kolekcja ro\u015blin jest po\u0142\u0105czona ze \u015brodowiskiem wodnym – ryby i ro\u015bliny, \u015brodowiskiem ziemno-wodnym – p\u0142azy i gady, \u015brodowiskiem l\u0105dowym \u2013 ma\u0142py i ptaki. Kolekcja ro\u015blin obejmuje ponad 250 gatunk\u00f3w ro\u015blin z r\u00f3\u017cnych stref klimatycznych i geograficznych \u015bwiata. Nale\u017c\u0105 one do r\u00f3\u017cnych grup ekologicznych i reprezentuj\u0105 okre\u015blone formacje ro\u015blinne: pustynne, p\u00f3\u0142pustynne, tropiki ameryka\u0144skie i azjatyckie, formacje ciep\u0142ego klimatu \u015br\u00f3dziemnomorskiego, wysp oceanicznych. Sta\u0142a ekspozycja zwierz\u0105t w Egzotarium obejmuje g\u0142\u00f3wnie ryby i gady. Szczeg\u00f3lnie cenna jest kolekcja egzotycznych ryb akwariowych. Zawiera oko\u0142o 60 gatunk\u00f3w, przy czym najbardziej atrakcyjna jest kolekcja piel\u0119gnic. Obejmuje 60 zbiornik\u00f3w o pojemno\u015bci 500 i 1000 litr\u00f3w wody. Faun\u0119 gad\u00f3w reprezentuje tu oko\u0142o 25 gatunk\u00f3w, w tym: kajman okularowy, boa t\u0119czowy, pyton tygrysi i siatkowany, 5 gatunk\u00f3w \u017c\u00f3\u0142wi. Kolekcja ptak\u00f3w jest niewielka, obejmuje kilkana\u015bcie gatunk\u00f3w, g\u0142\u00f3wnie papug. Hoduje si\u0119 gryzonie: chomik syberyjski, \u015bwinki morskie, kr\u00f3liki miniaturki, myszoskoczki, szynszyle. Mimo up\u0142ywaj\u0105cych lat Egzotarium cieszy\u0142o si\u0119 du\u017cym zainteresowaniem. Rocznie odwiedza\u0142o palmiarnie oko\u0142o 30000 os\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: UM Sosnowiec<\/p>\n\n\n\n

Foto: UM Sosnowiec<\/p>\n

Witold Tr\u00f3lka<\/div><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Stare sosnowieckie Egzotarium przesz\u0142o ju\u017c do historii. Po wybudowanym w 1956 roku obiekcie nie ma ju\u017c \u015bladu, s\u0105 za to pierwsze elementy powstaj\u0105cego w tym miejscu Centrum Edukacji Ekologicznej \u201eEgzotarium\u201d. Ca\u0142y teren budowy jest ogrodzony, dlatego z zewn\u0105trz niewiele wida\u0107. \u2013 Z pewno\u015bci\u0105 mieszka\u0144cy zauwa\u017cyli \u017c\u00f3\u0142ty…<\/p>","protected":false},"author":140,"featured_media":29854,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[239,226],"tags":[2208],"class_list":["post-29850","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gospodarka-i-inwestycje","category-sosnowiec","tag-egzotarium"],"acf":[],"yoast_head":"\nPo starym Egzotarium nie ma ju\u017c \u015bladu - Metropolia GZM<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Oficjalny portal G\u00f3rno\u015bl\u0105sko-Zag\u0142\u0119biowskiej Metropolii\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"http:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2020\/10\/22\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\/\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:title\" content=\"Po starym Egzotarium nie ma ju\u017c \u015bladu - Metropolia GZM\" \/>\n<meta name=\"twitter:description\" content=\"Oficjalny portal G\u00f3rno\u015bl\u0105sko-Zag\u0142\u0119biowskiej Metropolii\" \/>\n<meta name=\"twitter:image\" content=\"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/122168783_1609247082589932_2851299445634801629_o.jpg\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Witold Tr\u00f3lka\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Estimated reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"http:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/de\\\/2020\\\/10\\\/22\\\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"http:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/de\\\/2020\\\/10\\\/22\\\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Witold Tr\u00f3lka\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/en\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/96e19c492916cfe1ba595fd2f60d95b8\"},\"headline\":\"Po starym Egzotarium nie ma ju\u017c \u015bladu\",\"datePublished\":\"2020-10-22T09:17:18+00:00\",\"dateModified\":\"2020-10-22T09:39:19+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"http:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/de\\\/2020\\\/10\\\/22\\\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\\\/\"},\"wordCount\":1625,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/en\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"http:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/de\\\/2020\\\/10\\\/22\\\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/10\\\/122168783_1609247082589932_2851299445634801629_o.jpg\",\"keywords\":[\"egzotarium\"],\"articleSection\":[\"Gospodarka i Inwestycje\",\"Sosnowiec\"],\"inLanguage\":\"en-GB\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"http:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/de\\\/2020\\\/10\\\/22\\\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\\\/\",\"url\":\"http:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/de\\\/2020\\\/10\\\/22\\\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\\\/\",\"name\":\"Po starym Egzotarium nie ma ju\u017c \u015bladu - Metropolia GZM\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/en\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"http:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/de\\\/2020\\\/10\\\/22\\\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"http:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/de\\\/2020\\\/10\\\/22\\\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/10\\\/122168783_1609247082589932_2851299445634801629_o.jpg\",\"datePublished\":\"2020-10-22T09:17:18+00:00\",\"dateModified\":\"2020-10-22T09:39:19+00:00\",\"description\":\"Oficjalny portal G\u00f3rno\u015bl\u0105sko-Zag\u0142\u0119biowskiej Metropolii\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"http:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/de\\\/2020\\\/10\\\/22\\\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-GB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"http:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/de\\\/2020\\\/10\\\/22\\\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"http:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/de\\\/2020\\\/10\\\/22\\\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/10\\\/122168783_1609247082589932_2851299445634801629_o.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/10\\\/122168783_1609247082589932_2851299445634801629_o.jpg\",\"width\":2048,\"height\":1360,\"caption\":\"Budowa Egzotarium. Pierwsze wykopy\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"http:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/de\\\/2020\\\/10\\\/22\\\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Po starym Egzotarium nie ma ju\u017c \u015bladu\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/en\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/en\\\/\",\"name\":\"Metropolia GZM\",\"description\":\"Oficjalny portal G\u00f3rno\u015bl\u0105sko-Zag\u0142\u0119biowskiej Metropolii\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/en\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/en\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-GB\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/en\\\/#organization\",\"name\":\"Metropolia GZM\",\"url\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/en\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/en\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/03\\\/Sygnet-strona-glowna.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/03\\\/Sygnet-strona-glowna.png\",\"width\":36,\"height\":45,\"caption\":\"Metropolia GZM\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/en\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/en\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/96e19c492916cfe1ba595fd2f60d95b8\",\"name\":\"Witold Tr\u00f3lka\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/71e0c635e405b4a3631033f0d6f49e682b54dcd226d647737e1040a5a480d177?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/71e0c635e405b4a3631033f0d6f49e682b54dcd226d647737e1040a5a480d177?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/71e0c635e405b4a3631033f0d6f49e682b54dcd226d647737e1040a5a480d177?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Witold Tr\u00f3lka\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/metropoliagzm.pl\\\/en\\\/author\\\/w-trolka\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Po starym Egzotarium nie ma ju\u017c \u015bladu - Metropolia GZM","description":"Oficjalny portal G\u00f3rno\u015bl\u0105sko-Zag\u0142\u0119biowskiej Metropolii","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"http:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/2020\/10\/22\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\/","twitter_card":"summary_large_image","twitter_title":"Po starym Egzotarium nie ma ju\u017c \u015bladu - Metropolia GZM","twitter_description":"Oficjalny portal G\u00f3rno\u015bl\u0105sko-Zag\u0142\u0119biowskiej Metropolii","twitter_image":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/122168783_1609247082589932_2851299445634801629_o.jpg","twitter_misc":{"Written by":"Witold Tr\u00f3lka","Estimated reading time":"8 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"http:\/\/metropoliagzm.pl\/de\/2020\/10\/22\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\/#article","isPartOf":{"@id":"http:\/\/metropoliagzm.pl\/de\/2020\/10\/22\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\/"},"author":{"name":"Witold Tr\u00f3lka","@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#\/schema\/person\/96e19c492916cfe1ba595fd2f60d95b8"},"headline":"Po starym Egzotarium nie ma ju\u017c \u015bladu","datePublished":"2020-10-22T09:17:18+00:00","dateModified":"2020-10-22T09:39:19+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"http:\/\/metropoliagzm.pl\/de\/2020\/10\/22\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\/"},"wordCount":1625,"publisher":{"@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#organization"},"image":{"@id":"http:\/\/metropoliagzm.pl\/de\/2020\/10\/22\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/122168783_1609247082589932_2851299445634801629_o.jpg","keywords":["egzotarium"],"articleSection":["Gospodarka i Inwestycje","Sosnowiec"],"inLanguage":"en-GB"},{"@type":"WebPage","@id":"http:\/\/metropoliagzm.pl\/de\/2020\/10\/22\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\/","url":"http:\/\/metropoliagzm.pl\/de\/2020\/10\/22\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\/","name":"Po starym Egzotarium nie ma ju\u017c \u015bladu - Metropolia GZM","isPartOf":{"@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"http:\/\/metropoliagzm.pl\/de\/2020\/10\/22\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\/#primaryimage"},"image":{"@id":"http:\/\/metropoliagzm.pl\/de\/2020\/10\/22\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/122168783_1609247082589932_2851299445634801629_o.jpg","datePublished":"2020-10-22T09:17:18+00:00","dateModified":"2020-10-22T09:39:19+00:00","description":"Oficjalny portal G\u00f3rno\u015bl\u0105sko-Zag\u0142\u0119biowskiej Metropolii","breadcrumb":{"@id":"http:\/\/metropoliagzm.pl\/de\/2020\/10\/22\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-GB","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["http:\/\/metropoliagzm.pl\/de\/2020\/10\/22\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"http:\/\/metropoliagzm.pl\/de\/2020\/10\/22\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\/#primaryimage","url":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/122168783_1609247082589932_2851299445634801629_o.jpg","contentUrl":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/122168783_1609247082589932_2851299445634801629_o.jpg","width":2048,"height":1360,"caption":"Budowa Egzotarium. Pierwsze wykopy"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"http:\/\/metropoliagzm.pl\/de\/2020\/10\/22\/po-starym-egzotarium-nie-ma-juz-sladu\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Po starym Egzotarium nie ma ju\u017c \u015bladu"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#website","url":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/","name":"Metropolia GZM","description":"Oficjalny portal G\u00f3rno\u015bl\u0105sko-Zag\u0142\u0119biowskiej Metropolii","publisher":{"@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-GB"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#organization","name":"Metropolia GZM","url":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Sygnet-strona-glowna.png","contentUrl":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Sygnet-strona-glowna.png","width":36,"height":45,"caption":"Metropolia GZM"},"image":{"@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/#\/schema\/person\/96e19c492916cfe1ba595fd2f60d95b8","name":"Witold Tr\u00f3lka","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/71e0c635e405b4a3631033f0d6f49e682b54dcd226d647737e1040a5a480d177?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/71e0c635e405b4a3631033f0d6f49e682b54dcd226d647737e1040a5a480d177?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/71e0c635e405b4a3631033f0d6f49e682b54dcd226d647737e1040a5a480d177?s=96&d=mm&r=g","caption":"Witold Tr\u00f3lka"},"url":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/author\/w-trolka\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29850","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/140"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=29850"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29850\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29876,"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29850\/revisions\/29876"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/29854"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=29850"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=29850"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/metropoliagzm.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=29850"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}