W tym roku w Górnośląsko- Zagłębiowskiej Metropolii powstanie 26 ogrodów deszczowych. Zostaną one założone pod okiem ekspertów przy szkołach i przedszkolach przez uczniów, przedszkolaków oraz działaczy organizacji pozarządowych.

Realizacja tegorocznej edycji rozpocznie się w kwietniu i potrwa do końca roku szkolnego. Przeprowadzonych zostanie 26 warsztatów edukacyjnych dotyczących zakładania ogrodów deszczowych. Zajęcia będą miały formę teoretyczną i praktyczną – uczestnicy poznają zasady projektowania i pielęgnacji ogrodów deszczowych, a następnie wspólnie z ekspertami założą takie ogrody na terenie swoich placówek.

Uczestnicy tegorocznej edycji zostali już wyłonieni w naborze. Niedawno GZM podpisała umowę z wykonawcą projektu – katowicką firmą Calla Group.

Program „Ogrody Deszczowe GZM” ma na celu zwiększanie świadomości ekologicznej oraz promowanie rozwiązań wspierających adaptację do zmian klimatu. Ogrody deszczowe pozwalają na efektywne zagospodarowanie wód opadowych, ograniczają spływ deszczówki do kanalizacji, przeciwdziałają lokalnym podtopieniom, a w okresach suszy wspierają utrzymanie wilgotności gleby. Dodatkowo zwiększają bioróżnorodność oraz poprawiają estetykę otoczenia.

Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia przygotowała raport, w którym analizuje potencjał rozwojowy tkwiący w sztucznej inteligencji. Zobacz, jak GZM może się zmienić dzięki AI i jak można zastosować jej technologie w administracji, transporcie i usługach publicznych.

Raport „Algorytm GZM – potencjał, potrzeby, kierunki działania w obszarze AI”, przygotowany przez Silesian Startup Foundation, poświęcony jest roli sztucznej inteligencji w rozwoju nowoczesnych miast i usług publicznych. Dokument stanowi kompleksową analizę możliwości wykorzystania technologii AI w funkcjonowaniu Metropolii – od zarządzania i planowania, przez transport i środowisko, po obsługę mieszkańców i rozwój gospodarczy.

– „Sztuczna inteligencja przestaje być technologią przyszłości – staje się narzędziem, które już dziś może realnie wspierać zarządzanie miastami i poprawiać jakość usług publicznych” – mówi Maciej Biskupski, wiceprzewodniczący zarządu GZM. – „Raport nie tylko pokazuje, jak odpowiedzialnie i świadomie wykorzystywać potencjał AI, aby wzmacniać rozwój Metropolii, ale również definiuje mapę drogową transformacji Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii z regionu postindustrialnego w hub gospodarki opartej na danych” – wyjaśnia Biskupski.

Impulsem do przygotowania raportu była decyzja Ministerstwa Cyfryzacji o włączeniu GZM do grona kluczowych ośrodków AI w Polsce. Dokument służy również przygotowaniu ram instytucjonalnych do efektywnej absorpcji środków centralnych oraz wykorzystania nadchodzącej rewolucji technologicznej do przeciwdziałania negatywnym trendom demograficznym.

Potencjał GZM w rozwoju AI

Raport podkreśla, że Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia posiada wyjątkowe możliwości do wdrażania rozwiązań opartych na sztucznej inteligencji. Wśród jej atutów wymieniono:

• silne zaplecze naukowo-badawcze,
• rozwinięty sektor przemysłowy i technologiczny,
• doświadczenie we współpracy samorządów,
• dostęp do dużych zasobów danych publicznych.

Dzięki temu Metropolia nie tylko korzysta z gotowych narzędzi, ale może też aktywnie uczestniczyć w projektowaniu, testowaniu i skalowaniu rozwiązań AI.

Policentryczny charakter i skala Metropolii

Istotnym atutem GZM jest policentryczny charakter oraz skala działania – 41 gmin tworzących jeden organizm metropolitalny. Pozwala to na wdrażanie rozwiązań przekraczających granice pojedynczych miast, usprawniających m.in.:

• transport zbiorowy,
• zarządzanie infrastrukturą,
• procesy administracyjne.

Raport podkreśla rolę GZM jako koordynatora i integratora działań, danych oraz kompetencji w obszarze sztucznej inteligencji.

Prezentacja raportu

Dokument został zaprezentowany podczas spotkania Metroforum, które odbyło się 10 lutego w Metrolabie, poświęconego rozwojowi sztucznej inteligencji w GZM. W wydarzeniu uczestniczyli m.in. samorządowcy z gmin tworzących Górnośląsko-Zagłębiowską Metropolię, którzy zapoznali się z wnioskami i rekomendacjami zawartymi w raporcie.

POBIERZ: Raport Algorytm GZM

POBIERZ. WERSJA SKRÓCONA: Algorytm AI_raport – krótki

Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia od 2019 roku realizuje program Metropolitalny Fundusz Wspierania Nauki, którego celem jest wspieranie badań i dydaktyki na 25 uczelniach w regionie. Do tej pory w ramach Funduszu zrealizowano 224 projekty na kwotą ponad 10 mln złotych. 

Metropolitalny Fundusz Wspierania Nauki to jedyny tego typu program w kraju. Jego celem jest budowa silnego ośrodka naukowego poprzez bezpośrednie finansowanie ambitnych projektów. Bilans dotychczasowej działalności funduszu prezentuje się następująco:

• Ponad 10 milionów złotych przekazanych na realizację ponad 224 projektów.

• 50 wybitnych naukowców z 4 kontynentów zaproszonych do prowadzenia zajęć i seminariów na lokalnych uczelniach.

• Wsparcie dla 70 zespołów badawczych, 20 kół naukowych oraz kilkuset uczniów szkół ponadpodstawowych.

• Stworzenie 22 nowatorskich programów kształcenia i nowych kierunków studiów.

Metropolitalny Fundusz Wspierania Nauki stanowi podstawowe narzędzie współpracy z uczelniami w GZM. Dotacje udzielane są w pięciu różnych obszarach. Uczelnie mogą wnioskować o dofinansowanie na projekty, z których skorzystają nie tylko pracownicy akademiccy i badacze, ale również studenci i doktoranci.

Jak cyfryzacja zmienia szkołę? Prezentacja wyników badań już 11 lutego

Praktycznym przykładem wykorzystania środków z Funduszu są badania zrealizowane przez Akademię WSB pt. „Kompetencje cyfrowe nauczycieli GZM”. To pierwsza tak kompleksowa analiza przygotowana z myślą o kadrze pedagogicznej regionu.

Oficjalna prezentacja wyników badań odbędzie się 11 lutego, o godz. 10.00 w Metrolabie GZM (ul. Młyńska 2, Katowice).

Wydarzenie skierowane jest do przedstawicieli wydziałów edukacji gmin członkowskich GZM oraz nauczycieli zainteresowanych rozwojem nowoczesnych metod nauczania. Podczas spotkania uczestnicy dowiedzą się, jak fundusz realnie wpływa na podnoszenie standardów kształcenia i jakie wyzwania stoją przed edukacją w dobie cyfrowej transformacji.

Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia oraz Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego chcą pozyskać łącznie 32 nowoczesne pociągi – Elektryczne Zespoły Trakcyjne (EZT). Obie instytucje złożyły wnioski do Centrum Unijnych Projektów Transportowych na dofinansowanie zakupu pociągów. Decyzja zapadnie najwcześniej w drugiej połowie roku.

Zamówienie podstawowe obejmuje 32 pojazdy, po 16 dla GZM oraz 16 dla Województwa Śląskiego. Postępowanie przewiduje także prawo opcji na zakup dodatkowych 20 pociągów – po 10 dla każdej ze stron. Wspólne zamówienie oznacza nie tylko większą skalę inwestycji, ale również szansę na uzyskanie lepszych warunków cenowych i zainteresowanie postępowaniem większej liczby producentów taboru kolejowego.

– Budowa Metrokolei to jeden z kluczowych projektów GZM – mówi Kazimierz Karolczak, przewodniczący zarządu Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropoli. – Chcemy stworzyć nowoczesny, niezawodny i dostępny system kolei, który stanie się realną alternatywą dla samochodu i spoiwem transportowym całej Metropolii. Nowy tabor to fundament tej zmiany – bez niego nie da się mówić o częstych, komfortowych i punktualnych połączeniach – dodaje.

W 8-letniej historii GZM to pierwsza próba zakupienia pociągów. Do tej pory w sieci Transport GZM dostępne są wyłącznie autobusy, trolejbusy i tramwaje. Łącznie to około 1900 pojazdów. Z każdym rokiem Metropolia stawia coraz większy nacisk na uzupełnienie systemu o transport kolejowy. Do tej pory GZM skupiało się na finansowaniu dodatkowych połączeń kolejowych oraz postępującej integracji taryfowej z koleją. Już dziś każdy posiadacz biletu 30-dniowego może korzystać również z pociągów.

Zgodnie z założeniami, pierwsze pociągi dla GZM mogłyby trafić do regionu w II kwartale 2029 roku. W ramach projektu Metrokolei całość nowego taboru ma wyjechać na tory od grudnia 2029 roku, wraz z wejściem w życie nowego rozkładu jazdy.

Warunkiem realizacji zamówienia podstawowego jest uzyskanie dofinansowania w konkursie Centrum Unijnych Projektów Transportowych. Wyniki naboru, zgodnie z harmonogramem, powinny zostać ogłoszone w drugiej połowie tego roku.

Zapowiedź konkursu na operatora Metrokolei

Warunkiem ubiegania się o środki na zakup taboru jest publikacja ogłoszenia o zamiarze przeprowadzenia postępowania na świadczenie usług w przewozach pasażerskich w transporcie kolejowym na obszarze GZM. Zgodnie z ogłoszeniem, w lutym 2027 roku zostanie ogłoszone zamówienie publiczne na operatora, który będzie obsługiwać Metrokolej od 2029 roku.

Jeżeli GZM zakupi własne pociągi, to operator otrzyma je w ramach bezpłatnego użyczenia i będzie odpowiedzialny za ich obsługę (m.in. maszyniści i niezbędny personel). Publikacja informacji rok wcześniej jest wymagana przepisami prawa, aby zachować zasady konkurencyjności i transparentności oraz umożliwić operatorom przygotowanie się do udziału w przetargu. Dodatkowo umożliwia to spełnienie niezbędnych warunków uzyskania pozytywnej oceny Wniosku o Dofinansowanie złożonego konkursie CUPT na dofinansowanie zakupu taboru.

Link do ogłoszenia: https://ted.europa.eu/pl/notice/-/detail/58802-2026

Komfort, dostępność i nowoczesne rozwiązania

Nowe Elektryczne Zespoły Trakcyjne mają oferować wysoki standard podróży. Na pokładzie znajdą się m.in. klimatyzacja, gniazdka elektryczne, przestrzeń na rowery, strefa rodzinna, defibrylator AED oraz nowoczesny System Informacji Pasażerskiej. Każdy pociąg będzie wyposażony w dwie toalety, w tym jedną dostosowaną do potrzeb osób z niepełnosprawnościami.

Pojazdy osiągną prędkość maksymalną 160 km/h i pomieszczą co najmniej 380 pasażerów, w tym minimum 185 na miejscach siedzących, stałych.

Szczególną uwagę poświęcono dostępności dla osób z niepełnosprawnościami – pociągi zostaną wyposażone m.in. w pętlę indukcyjną, wyraźnie oznaczone drzwi dla wózków inwalidzkich oraz piktogramy na podłodze, kontrastowe uchwyty przy siedzeniach oraz bezpieczne miejsca do przewozu wózków. Ponadto zostaną specjalnie oznakowane kolorystycznie miejsca m.in. dla osób starszych podobnie jak w Transport GZM.

Dodatkowo pojazdy będą posiadać System Zliczania Pasażerów, a w pociągach GZM zostaną zainstalowane kasowniki Transport GZM podobnie jak to ma miejsce w autobusach, tramwajach i trolejbusach, co ułatwi integrację kolei z pozostałymi środkami transportu publicznego w Metropolii.

Podróż komunikacją miejską może być cicha, komfortowa i przyjazna dla środowiska. Wiedzą o tym pasażerowie sieci Transport GZM, w której systematycznie przybywa pojazdów niskoemisyjnych. Teraz będzie ich jeszcze więcej.

Osiem nowoczesnych autobusów wodorowych, zamówionych jesienią 2024 roku, zostało zaprezentowanych na miejscu ich tankowania – na stacji ORLEN w Katowicach przy ul. Murckowskiej. Ich zakup był możliwy dzięki środkom pochodzącym z Krajowego Planu Odbudowy.

– Traktujemy wprowadzenie autobusów wodorowych jako pilotaż. Chcemy sprawdzić, jak ta technologia sprawdza się w codziennym użytkowaniu – podkreśla Maciej Biskupski, wiceprzewodniczący zarządu GZM. – Tabor niskoemisyjny to dla mieszkańców GZM czystsze powietrze, cichsze ulice i wyższy komfort podróży. Nowe autobusy są także dostępne dla pasażerów ze szczególnymi potrzebami. Dzięki temu transport publiczny staje się realną alternatywą dla samochodu.

GZM zdecydowała się na zakup ośmiu autobusów wodorowych. Pięć z nich trafi do PKM Tychy, a trzy do PKM Katowice.

Prezydent Katowic Marcin Krupa podkreśla, że miasto konsekwentnie stawia na nowoczesny i ekologiczny transport publiczny. – Wydarzenia na świecie pokazują, że warto, aby nasze PKM-y dysponowały taborem o różnych źródłach napędu. Dlatego w Katowicach, obok autobusów elektrycznych, które już w kwietniu będą stanowiły ponad 20 proc. całej floty, mamy również autobusy hybrydowe, na gaz CNG, a teraz także pojazdy wodorowe. To tabor niskoemisyjny, a jednocześnie cichy i komfortowy dla pasażerów. Warto podkreślić, że blisko 140 autobusów PKM Katowice o napędzie spalinowym spełnia normę emisji Euro 6, co oznacza, że transport publiczny w Katowicach realizowany jest z minimalnym wpływem na jakość powietrza – dodaje prezydent.

Wtóruje mu Maciej Gramatyka, prezydent Tychów. – To ważny krok dla Tychów i potwierdzenie, że konsekwentnie rozwijamy się jako nowoczesne miasto. Wodorowe autobusy to realna korzyść dla mieszkańców: czystsze powietrze, mniej hałasu i większy komfort podróżowania. Cieszę się, że Tychy są częścią tej metropolitalnej zmiany – podkreśla.

– Autobusy wodorowe są całkowicie bezemisyjne – nie emitują spalin, a jedynym produktem ich pracy jest para wodna – mówi Igor Śmietański, wiceprzewodniczący zarządu GZM odpowiedzialny za transport. – To realny wkład w poprawę jakości powietrza w miastach Metropolii i zdrowsze otoczenie dla mieszkańców. Nowoczesny napęd wodorowy oznacza również cichszą i bardziej komfortową podróż, z ograniczonym hałasem i wibracjami. Nowe pojazdy oferują wysoki standard wyposażenia, w tym klimatyzację, system informacji pasażerskiej, monitoring oraz udogodnienia dla osób z niepełnosprawnościami. Wprowadzenie wodorowców do regularnego ruchu w sieci Transport GZM to także dostęp do przyszłościowych technologii już dziś oraz ważny krok w stronę nowoczesnej, zrównoważonej komunikacji publicznej w Metropolii.

Koszty niewielkie, ryzyka znikome, zyski niewspółmierne

Pojazdy są już gotowe do codziennej eksploatacji. Dla operatorów komunikacji miejskiej to również okazja do przetestowania nowej technologii w codziennym użytkowaniu. Choć paliwo wodorowe wciąż nie należy do najtańszych, warto pamiętać, że jego zakup jest w zasadzie

jedynym kosztem ponoszonym przez PKM-y. Sam zakup pojazdów był możliwy dzięki niemal 90-procentowemu dofinansowaniu ze środków Krajowego Planu Odbudowy, a wszystkie koszty związane z serwisem, naprawami oraz wymianą kluczowych komponentów pozostają po stronie producenta. Ogniwa paliwowe objęto gwarancją na 10 lat, a magazyny energii – na 15 lat.

– Żyjemy w czasach, w których transformacja jest odmieniana przez wszystkie przypadki – mówi prof. Zygmunt Łukaszczyk z Centrum Odnawialnych Źródeł Energii i Technologii Wodorowych Politechniki Śląskiej w Rybniku. – Musimy więc wykonać krok do przodu. Autobusy wodorowe mają wiele zalet. Przede wszystkim oferują duży zasięg, co w ośrodkach wielkomiejskich, z długimi i ciągłymi liniami, stanowi niezwykle istotne rozwiązanie. Po drugie, charakteryzują się szybkim tankowaniem i wysokim poziomem bezpieczeństwa. Para wodna wydobywająca się z rury wydechowej najlepiej oddaje istotę tej technologii – autobusy są zeroemisyjne i realnie przyczyniają się do poprawy jakości powietrza – dodaje prof. Łukaszczyk.

Technologia przyszłości

Autobus wodorowy to w praktyce elektryczny pojazd z własnym źródłem energii. Prąd wytwarzany jest na bieżąco w ogniwie paliwowym z wodoru oraz tlenu pobieranego z powietrza. Proces ten nie wiąże się ze spalaniem – z rury wydechowej wydobywa się jedynie para wodna. Jedno tankowanie, trwające około 15 minut, pozwala przejechać co najmniej 450 kilometrów.

Nowe autobusy będą tankowane na stacji ORLEN w Katowicach.

– Wodór staje się standardem nowoczesnego transportu publicznego – już dziś pozwala samorządom realnie obniżać emisje, poprawiać jakość powietrza i redukować hałas – mówi Jakub Lubiński, dyrektor Biura Technologii Wodorowych w ORLEN. – Ten kierunek rozwoju chcemy jako ORLEN intensywnie wzmacniać, dlatego konsekwentnie inwestujemy w rozbudowę infrastruktury tankowania, która w najbliższych latach obejmie kolejne miasta i stanie się podstawą dalszego rozwoju zeroemisyjnej mobilności w całym regionie – dodaje.

Nie emituje spalin, oczyszcza

Nowe pojazdy to 12-metrowe autobusy o wysokim standardzie wyposażenia, zaprojektowane z myślą o codziennych potrzebach pasażerów. Każdy z nich pomieści co najmniej 85 osób, w tym minimum 25 na miejscach siedzących. Na pokładzie znajdą się m.in. klimatyzacja, Wi-Fi, ładowarki USB, nowoczesne systemy informacji pasażerskiej oraz rozbudowany monitoring.

– Przede wszystkim są to autobusy, które nie emitują żadnych zanieczyszczeń do powietrza, a więc są w stu procentach ekologiczne – podkreśla Katarzyna Sobierajska, członek zarządu PAK-PCE Polski Autobus Wodorowy. – Sama nazwa autobusu – Neso – oznacza „nie emituje spalin, oczyszczam”. Autobus wyposażony jest w silniki umieszczone w kołach, a wodór, w połączeniu z tlenem, produkuje energię zasilającą napęd elektryczny. To pojazd w pełni wyposażony, zgodnie ze standardami nowoczesnej komunikacji miejskiej – wygodny dla pasażerów i wyróżniający się przyciągającym wzrok designem – dodaje.

Nowoczesny autobus wyposażono w napęd elektryczny z ogniwem wodorowym, oparty na rozwiązaniach najlepszych światowych producentów instalacji wodorowych. Ogniwa paliwowe, wykonane z najtrwalszych materiałów i wytworzone w nowoczesnych technologiach, zamontowano na dachu pojazdu, a zbiorniki wodoru zapewniają zasięg do 450 km.

Hydrogen GZM

Zakup autobusów wodorowych realizowany jest w ramach projektu „Hydrogen GZM”, który obejmuje również zakup 18 przegubowych autobusów elektrycznych wraz z infrastrukturą do ładowania. Wartość zamówienia na autobusy wodorowe wynosi 31 847 484,72 zł brutto. Projekt jest objęty wsparciem z Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności. Dofinansowanie całego projektu sięga blisko 90 proc. kosztów kwalifikowanych.

Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia po raz kolejny wspiera Wielką Orkiestrę Świątecznej Pomocy. W ramach tegorocznych aukcji przygotowano dwie unikatowe propozycje: „Ceglany bilet” na festiwal Kierunek GZM oraz wizytę w samym sercu zarządzania ruchem metropolitalnym.

Ceglany bilet: festiwalowa przygoda na wyłączność

Pierwszą z aukcji jest Ceglany bilet na piątą edycję festiwalu mikrowypraw Kierunek GZM (26–28 czerwca 2026 r.). To jedyna taka okazja, by ominąć kolejki do błyskawicznie wyprzedających się wydarzeń i poznać festiwal od kulis.

Zwycięzca licytacji wraz z osobą towarzyszącą weźmie udział w autorskim programie przygotowanym przez cenionego przewodnika, Adama Kowalskiego. W planie wyprawy znajdują się m.in.:

• Podziemny rafting w Sztolni Czarnego Pstrąga: jedyna na świecie oferta przepłynięcia podziemnego korytarza UNESCO w lekkich pontonach typu packraft.

• Wyprawa na „śląskie góry”: odkrywanie surowego piękna metropolitalnych hałd.

• Spotkanie z twórcami sukcesu UNESCO: wizyta u pasjonatów ze Stowarzyszenia Miłośników Ziemi Tarnogórskiej.

Aukcja nr 1: LINK

Aukcja nr 2: LINK

Centrum Zarządzania Ruchem: transport od kuchni

Druga aukcja to nie lada gratka dla fanów technologii i logistyki. GZM zaprasza do Centrum Zarządzania Ruchem, gdzie na co dzień zapadają kluczowe decyzje dotyczące podróży tysięcy pasażerów.

Zwycięzca aukcji dowie się, jak wygląda bieżący nadzór nad komunikacją miejską, a także:

• zobaczy pracę dyspozytorów oraz systemy monitorowania pojazdów w czasie rzeczywistym,

• sprawdzi, jak obsługiwana jest całodobowa infolinia i jak reaguje się na sytuacje awaryjne,

• wyruszy na krótką wycieczkę z nadzorem ruchu w terenie,

• otrzyma unikatowy pakiet gadżetów Transport GZM.

Aukcja nr 1: LINK

Aukcja nr 2: LINK

Nasze aukcje to nie tylko wsparcie dla szczytnego celu WOŚP, ale przede wszystkim zaproszenie do wejścia w miejsca na co dzień niedostępne!

Wszystkie środki z licytacji zasilą konto Fundacji Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy. 34. Finał WOŚP odbędzie się 25 stycznia 2026 roku. Mottem tegorocznej aukcji jest: „Zdrowe brzuszki naszych dzieci”, a celem zbiórki jest wsparcie gastroenterologii dziecięcej, czyli diagnostyki i leczenia chorób przewodu pokarmowego u najmłodszych pacjentów.

Zgromadzenie Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii jednogłośnie przyjęło Deklarację współpracy i poparcia 41 samorządów GZM dla lokalizacji Centrum Technologicznego Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA) na terenie metropolii.

Deklaracja jest odpowiedzią na plany Europejskiej Agencji Kosmicznej oraz podpisany list intencyjny z Rządem RP, otwierający drogę do utworzenia nowego centrum technologicznego ESA w Polsce. Samorządy GZM wyraziły gotowość do współpracy oraz pełne poparcie dla ulokowania tej inwestycji w metropolii.

Sygnatariusze podkreślają, że GZM to unikalna w skali kraju platforma współpracy, łącząca potencjał dojrzałego przemysłu, nowoczesnej logistyki i silnego zaplecza naukowo-badawczego. Metropolia oferuje dostęp do terenów inwestycyjnych, wykwalifikowanej kadry inżynierskiej, 25 uczelni wyższych oraz stabilnego otoczenia biznesowego, wspieranego m.in. przez Katowicką Specjalną Strefę Ekonomiczną.

W deklaracji wskazano również na unikalne zasoby regionu, w tym infrastrukturę poprzemysłową możliwą do wykorzystania w celach badawczych oraz obecność firm sektora New Space współpracujących z ESA.

Zgromadzenie GZM wyraża przekonanie, że wspólna determinacja 41 samorządów pozwoli na stworzenie w GZM centrum technologii kosmicznych o znaczeniu europejskim i globalnym.

PEŁNA TREŚĆ DEKLARACJI

Deklaracja współpracy i poparcia 41 samorządów Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii (GZM) dla lokalizacji Centrum Technologicznego Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA)

W nawiązaniu do planów Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA) oraz niedawno podpisanego listu intencyjnego z Rządem RP, otwierającego drogę do utworzenia w Polsce nowego centrum technologicznego ESA, w imieniu 41 miast i gmin tworzących Górnośląsko-Zagłębiowską Metropolię (GZM), składamy oficjalną i jednomyślną deklarację pełnego poparcia dla inicjatywy ulokowania siedziby centrum na terenie naszego związku metropolitalnego.

Niniejsza deklaracja stanowi wyraz solidarności wszystkich samorządów członkowskich, które uznają tę inwestycję za kluczowy element transformacji regionu w europejski hub gospodarki opartej na wiedzy, nowoczesnej technologii i danych.

Podzielamy wszystkie argumenty przemawiające za wyborem GZM, ale przede wszystkim chcemy podkreślić fakt, iż GZM to unikalna w skali naszego kraju platforma współpracy, która sumuje potencjał 41 ośrodków miejskich i gminnych, tworząc spójny i dynamiczny organizm o ugruntowanej współpracy pomiędzy miastami, samorządem Województwa Śląskiego, środowiskiem naukowym i otoczeniem biznesu oraz innymi ośrodkami metropolitalnymi w Polsce i Europie.

Deklarujemy pełną gotowość do rozmów i kooperacji, wierząc, że jesteśmy w stanie zapewnić Europejskiej Agencji Kosmicznej optymalne warunki do rozwoju i dla realizacji najbardziej ambitnych misji. Nasza propozycja opiera się na unikalnym połączeniu dojrzałego przemysłu, strategicznej logistyki oraz silnego zaplecza naukowego.

Mamy do zaoferowania wsparcie logistyczne, finansowe i infrastrukturalne dla tej inwestycji. Gwarantujemy dostęp do największej w Polsce puli gotowych terenów inwestycyjnych oraz nowoczesnych obiektów powstających w procesie rewitalizacji obszarów poprzemysłowych. Oferujemy pełne zaangażowanie naszych 25 uczelni wyższych, w tym Politechniki Śląskiej i Uniwersytetu Śląskiego, które już teraz realizują zaawansowane projekty dla ESA (zaplecze naukowo-badawcze).

Zapewniamy dostęp do wykwalifikowanej kadry inżynierskiej oraz stabilnego otoczenia biznesowego, wspieranego przez najlepszą w Europie strefę ekonomiczną (KSSE). Mamy do dyspozycji również unikalne zasoby, których nie posiadają konkurenci, takie jak wygaszane chodniki i szyby kopalniane (mogące służyć jako naturalne laboratoria) oraz obecność globalnych liderów sektora New Space, już teraz współpracujących z Agencją.

Od lat, z powodzeniem, z zasobów GZM korzystają międzynarodowe korporacje, ich obecność i opinie mogą potwierdzić wysoką jakość współpracy i usług oferowanych przez GZM.

Wierzymy, że atuty GZM – istniejące możliwości technologiczne, edukacyjne, logistyczne regionu oraz ambicje zawodowe mieszkańców – z powodzeniem przysłużą się rozwojowi branży kosmicznej w Polsce, i w Europie; że metropolia GZM to dobre miejsce dla popularyzacji technologii kosmicznych i możliwości ich testowania oraz dla umiejętnie prowadzonej współpracy z instytucjami europejskimi w zakresie „space security”.

Jesteśmy przekonani, że nasza pionierska struktura metropolitalna oraz wspólna determinacja 41 samorządów pozwolą na stworzenie w GZM unikatowego w skali globalnej centrum technologii kosmicznych.

Zgromadzenie Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii

Mimo utrudnień związanych z przebudową katowickiego węzła kolejowego, Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia przeznaczy w 2026 roku rekordowe 34,4 mln zł na utrzymanie i rozwój połączeń kolejowych na swoim obszarze. Dzięki temu każdego dnia roboczego będzie finansować ponad 140 połączeń, zapewniając mieszkańcom wygodne przesiadki i wysoką częstotliwość kursów.

Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia (GZM) konsekwentnie stawia na transport kolejowy jako kluczowy element nowoczesnej mobilności w regionie. W przyszłym roku z budżetu Metropolii zostanie przeznaczone do 34,4 mln zł na finansowanie połączeń kolejowych – to najwyższa kwota od 2019 roku, kiedy GZM zaczęła finansować połączenia kolejowe.

– Mimo że przebudowa katowickiego węzła kolejowego ogranicza liczbę kursów, zwiększamy środki na finansowanie połączeń. Naszym celem jest utrzymanie jak najlepszej oferty dla pasażerów, zapewniając im dogodne przesiadki i wysoką częstotliwość kursowania pociągów – podkreśla Kazimierz Karolczak – przewodniczący zarządu Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii.

Przebudowa katowickiego węzła kolejowego ogranicza liczbę dostępnych krawędzi peronowych, co zmniejsza możliwości wjazdu pociągów na stację Katowice.

– Wspólnie z partnerami robimy wszystko, aby pasażerowie mieli jak najbardziej komfortowe warunki podróży, mimo trudności infrastrukturalnych – zapewnia Karolczak.

Z budżetu Metropolii będą finansowane m.in. relacje:

• Tarnowskie Góry – Chorzów Batory – pociągi będą kursować niemal przez cały dzień, średnio co 30 minut. Dojazd do i z Katowic zostanie zapewniony poprzez skomunikowane przesiadki na stacji Chorzów Batory.
• Tychy Lodowisko – Tychy – w dni robocze Metropolia sfinansuje po 30 połączeń
  w obu kierunkach. Do i z Katowic pasażerowie będą przesiadać się na stacji Tychy oraz w Katowicach Ligocie. Bezpośrednie kursy Tychy Lodowisko – Katowice zostaną znacznie ograniczone.
• Bytom – Gliwice – Metropolia ponownie w całości sfinansuje tę linię. W dni robocze będzie dostępnych po 16 połączeń w każdym kierunku.
• Gliwice – Katowice – Dąbrowa Górnicza Ząbkowice – kontynuacja finansowania połączeń na tej trasie.

Od 2019 roku GZM przeznaczyła na finansowanie połączeń kolejowych ponad 108 mln zł, co potwierdza długofalową strategię rozwoju transportu publicznego w regionie.

Z Metrobiletem kolej w cenie

W ofercie Transportu GZM wszystkie bilety imienne 30-dniowe umożliwiają korzystanie z przejazdów pociągami Kolei Śląskich (KŚ) oraz POLREGIO. Najpopularniejszy bilet – Metrobilet Obszarowy 30, pozwala na podróż autobusami, trolejbusami i tramwajami w całej sieci Transport GZM, a kolejami – po maksymalnie 6 wybranych przez pasażera miastach. Jego koszt to 189 zł w wersji normalnej i 94,50 w wersji ulgowej. Dzięki temu podróż z Tarnowskich Gór czy Gliwic do Katowic możliwa jest dla pasażerów w sieci Transport GZM również pociągiem.