Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia przygotowała raport, w którym analizuje potencjał rozwojowy tkwiący w sztucznej inteligencji. Zobacz, jak GZM może się zmienić dzięki AI i jak można zastosować jej technologie w administracji, transporcie i usługach publicznych.

Raport „Algorytm GZM – potencjał, potrzeby, kierunki działania w obszarze AI”, przygotowany przez Silesian Startup Foundation, poświęcony jest roli sztucznej inteligencji w rozwoju nowoczesnych miast i usług publicznych. Dokument stanowi kompleksową analizę możliwości wykorzystania technologii AI w funkcjonowaniu Metropolii – od zarządzania i planowania, przez transport i środowisko, po obsługę mieszkańców i rozwój gospodarczy.

– „Sztuczna inteligencja przestaje być technologią przyszłości – staje się narzędziem, które już dziś może realnie wspierać zarządzanie miastami i poprawiać jakość usług publicznych” – mówi Maciej Biskupski, wiceprzewodniczący zarządu GZM. – „Raport nie tylko pokazuje, jak odpowiedzialnie i świadomie wykorzystywać potencjał AI, aby wzmacniać rozwój Metropolii, ale również definiuje mapę drogową transformacji Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii z regionu postindustrialnego w hub gospodarki opartej na danych” – wyjaśnia Biskupski.

Impulsem do przygotowania raportu była decyzja Ministerstwa Cyfryzacji o włączeniu GZM do grona kluczowych ośrodków AI w Polsce. Dokument służy również przygotowaniu ram instytucjonalnych do efektywnej absorpcji środków centralnych oraz wykorzystania nadchodzącej rewolucji technologicznej do przeciwdziałania negatywnym trendom demograficznym.

Potencjał GZM w rozwoju AI

Raport podkreśla, że Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia posiada wyjątkowe możliwości do wdrażania rozwiązań opartych na sztucznej inteligencji. Wśród jej atutów wymieniono:

• silne zaplecze naukowo-badawcze,
• rozwinięty sektor przemysłowy i technologiczny,
• doświadczenie we współpracy samorządów,
• dostęp do dużych zasobów danych publicznych.

Dzięki temu Metropolia nie tylko korzysta z gotowych narzędzi, ale może też aktywnie uczestniczyć w projektowaniu, testowaniu i skalowaniu rozwiązań AI.

Policentryczny charakter i skala Metropolii

Istotnym atutem GZM jest policentryczny charakter oraz skala działania – 41 gmin tworzących jeden organizm metropolitalny. Pozwala to na wdrażanie rozwiązań przekraczających granice pojedynczych miast, usprawniających m.in.:

• transport zbiorowy,
• zarządzanie infrastrukturą,
• procesy administracyjne.

Raport podkreśla rolę GZM jako koordynatora i integratora działań, danych oraz kompetencji w obszarze sztucznej inteligencji.

Prezentacja raportu

Dokument został zaprezentowany podczas spotkania Metroforum, które odbyło się 10 lutego w Metrolabie, poświęconego rozwojowi sztucznej inteligencji w GZM. W wydarzeniu uczestniczyli m.in. samorządowcy z gmin tworzących Górnośląsko-Zagłębiowską Metropolię, którzy zapoznali się z wnioskami i rekomendacjami zawartymi w raporcie.

POBIERZ: Raport Algorytm GZM

POBIERZ. WERSJA SKRÓCONA: Algorytm AI_raport – krótki

Taką decyzję podjęło Ministerstwo Cyfryzacji w ramach prac nad aktualizacją „Polityki rozwoju sztucznej inteligencji w Polsce do 2030 roku”. W dokumencie GZM zostanie uznana za jeden z wiodących krajowych ośrodków rozwoju sztucznej inteligencji, co oznacza dla niej szereg korzyści. Decyzja jest efektem konsultacji społecznych oraz przedstawionej przez GZM argumentacji, podkreślającej ogromny potencjał naukowy, gospodarczy i technologiczny regionu.

Decyzja zacznie obowiązywać od 1 stycznia 2027 roku. O jej podjęciu poinformował wiceminister cyfryzacji Dariusz Standerski, który od początku był zaangażowany w rozmowy z samorządowcami i środowiskiem akademickim GZM.

– Dziękuję Ministerstwu i osobiście Panu Ministrowi Standerskiemu za otwartość na nasze argumenty i za rozmowy – podkreśla przewodniczący zarządu GZM Kazimierz Karolczak. – Dziękuję również wszystkim, którzy wzięli udział w konsultacjach społecznych dokumentu – miastom, uczelniom, firmom technologicznym i organizacjom pozarządowym z terenu GZM. Decyzja Ministerstwa to dla nas nie tylko wyróżnienie, ale i zobowiązanie. Status ośrodka wiodącego otwiera przed Metropolią zupełnie nowe możliwości: od ambitnych projektów badawczych i większych inwestycji po wzmacnianie współpracy międzynarodowej. Najważniejsze jest jednak to, że rozwój sztucznej inteligencji może realnie wpłynąć na jakość życia mieszkańców – dodaje Karolczak.

Udział uczelni, firm i ośrodków badawczych w realizacji polityki rozwoju sztucznej inteligencji oznacza chociażby podniesienie jakości oferty akademickiej oraz wiele atrakcyjnych miejsc pracy. Dołączenie do grona wiodących ośrodków potwierdza, że Górny Śląsk i Zagłębie stają się jednym z najważniejszych punktów na mapie polskiej transformacji cyfrowej – miejscem, gdzie nauka, biznes i samorząd wspólnie tworzą technologie przyszłości.

Dostęp do wiedzy i infrastruktury

Uznanie GZM za jeden z ośrodków wiodących w rozwoju sztucznej inteligencji w Polsce niesie za sobą szereg korzyści. Ministerstwo Cyfryzacji zapewniło, że będzie wspierać Metropolię na wielu płaszczyznach – od dostępu do zaawansowanej infrastruktury obliczeniowej, w tym superkomputerów Fabryki i Gigafabryki AI oraz zasobów konsorcjum PLGrid, po pomoc merytoryczną i ekspercką przy przedsięwzięciach wpisanych na Polską Mapę Infrastruktury Badawczej czy realizowanych w ramach Polskiego Narodowego Centrum Kompetencji HPC. Metropolia będzie także mogła liczyć na wsparcie w działaniach edukacyjnych dotyczących kompetencji cyfrowych i adaptacji do nowych technologii.

Przyznanie GZM statusu ośrodka wiodącego jest jednocześnie potwierdzeniem roli, jaką region odgrywa w krajowym ekosystemie innowacji. Metropolia konsekwentnie buduje silne zaplecze badawczo-naukowe i przemysłowe – obejmujące zarówno uczelnie wyższe, takie jak Politechnika Śląska, Uniwersytet Śląski czy Śląski Uniwersytet Medyczny, jak również instytuty badawcze oraz dynamicznie rozwijający się sektor technologiczny. W regionie działa coraz większa liczba firm specjalizujących się w technologiach opartych na sztucznej inteligencji, a lokalne jednostki naukowe prowadzą prace m.in. nad uczeniem maszynowym, analizą danych, cyberbezpieczeństwem i systemami wspierającymi zdrowie publiczne.

Strategiczne znaczenie GZM dla rozwoju polskiej sztucznej inteligencji podkreślano także podczas konsultacji „Polityki rozwoju AI do 2030 roku”, które odbyły się w Katowicach z udziałem wiceministra cyfryzacji Dariusza Standerskiego oraz przedstawicieli uczelni, instytutów i samorządów. Wskazywano wówczas, że atutem Metropolii jest unikalne połączenie silnych uczelni technicznych, prężnej gospodarki, skupiska firm technologicznych oraz bogatego doświadczenia w transformacji przemysłowej. Głos samorządów dodatkowo potwierdził, że region jest gotowy do pełnienia funkcji krajowego lidera w rozwoju AI.