Zgromadzenie Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii udzieliło Zarządowi GZM absolutorium z wykonania budżetu za 2025 rok. Miniony rok upłynął pod znakiem dalszego rozwoju transportu publicznego, inwestycji w zeroemisyjny tabor, wsparcia projektów kolejowych oraz rozbudowy infrastruktury rowerowej, w tym sieci velostrad.
– Dziękuję Zgromadzeniu GZM, w imieniu poprzedniego oraz obecnego Zarządu, za jednomyślną decyzję – mówi Leszek Pietraszek, przewodniczący Zarządu Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii. – W ubiegłym roku inwestowaliśmy m.in. w rozwój transportu publicznego, kolei czy infrastrukturę rowerową. Metropolia działała także na rzecz poprawy jakości powietrza oraz wsparcie inwestycji realizowanych przez gminy członkowskie w ramach Funduszu Odporności. Gratuluję przewodniczącemu Kazimierzowi Karolczakowi, pozostałym członkom Zarządu oraz wszystkim pracownikom GZM – to Wasz wspólny sukces. Obiecuję, że będziemy pracować nad jeszcze efektywniejszym wykorzystaniem potencjału naszej Metropolii i wzmocnieniem jej roli nie tylko w naszym regionie – dodał Pietraszek.
Dochody GZM w 2025 roku wyniosły ok. 2,43 mld zł, natomiast wydatki zamknęły się kwotą ok. 2,31 mld zł. Największy udział wśród dochodów – 1,07 mld zł – stanowiła część zmienna składki rocznej. Część stała składki rocznej wyniosła 20,64 mln zł. Wpływy z usług przewozowych, w tym przede wszystkim sprzedaż biletów, przyniosły ok. 289 mln zł dochodu. Do budżetu Metropolii trafiło ok. 614,76 mln zł. Te pieniądze pochodzą z udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych, który stanowi obecnie 0,49 % od dochodów podatników tego podatku, zamieszkałych na obszarze związku metropolitalnego.
Największą pozycję w budżecie po stronie wydatków stanowił transport publiczny, na który przeznaczono ok. 1,95 mld zł. Środki te pozwoliły na organizację i rozwój komunikacji autobusowej, tramwajowej i trolejbusowej na obszarze 56 gmin, utrzymanie infrastruktury przystankowej, rozwój systemów obsługi pasażerów oraz integrację taryfowo-biletową. GZM kontynuowała również wsparcie transportu kolejowego, przekazując 25 mln zł na dofinansowanie połączeń realizowanych przez Województwo Śląskie. Dodatkowo niemal 13 mln zł przeznaczono na finansowanie wkładu własnego dla inwestycji realizowanych w ramach programu Kolej+.
Ważnym elementem działalności Metropolii był także Fundusz Odporności. W 2025 roku na wsparcie projektów inwestycyjnych realizowanych przez gminy członkowskie przeznaczono ok. 123,2 mln zł.
Znaczącą część działań inwestycyjnych stanowił rozwój zeroemisyjnego transportu publicznego. W ramach realizowanych projektów GZM kontynuowała zakupy autobusów wodorowych i elektrycznych wraz z niezbędną infrastrukturą ładowania. Łącznie w latach 2024–2026 Metropolia realizuje zakup 90 autobusów zeroemisyjnych oraz 54 ładowarek o łącznej wartości ok. 372 mln zł.
W 2025 roku postępowały również prace związane z budową Metropolitalnej Sieci Tras Rowerowych. GZM wspierała gminy członkowskie w przygotowaniu dokumentacji projektowej, realizacji robót budowlanych oraz wykupie nieruchomości pod przyszłe velostrady. Kolejne środki zostały przeznaczone na rozwój odcinków tras w Bytomiu, Świętochłowicach, Tychach, Katowicach, Mysłowicach i Czeladzi. Równolegle prowadzono prace koncepcyjne dla następnych odcinków sieci oraz działania związane z pozyskaniem terenów pod nowe trasy rowerowe.
W 2025 roku GZM kontynuowała również działania na rzecz poprawy jakości powietrza i zwiększenia efektywności energetycznej budynków. W ramach programu „ELENA”, realizowanego wspólnie z 16 gminami członkowskimi, przygotowywana była dokumentacja dla inwestycji związanych z termomodernizacją 138 wielorodzinnych budynków komunalnych o łącznej powierzchni ok. 75 tys. m². W ubiegłym roku Metropolia przekazała dokumentację dla 26 budynków położonych w sześciu gminach.
Równolegle realizowany był program „STOP SMOG”. Dzięki współpracy z dziewięcioma gminami wsparciem objęto 136 budynków jednorodzinnych należących do gospodarstw domowych o niskich dochodach. Program obejmował m.in. wymianę źródeł ogrzewania, montaż odnawialnych źródeł energii oraz działania termomodernizacyjne, przyczyniając się do ograniczenia niskiej emisji i poprawy jakości życia mieszkańców.
Realizacja budżetu za 2025 rok potwierdza konsekwentne działania Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii na rzecz rozwoju nowoczesnego, zrównoważonego transportu oraz wspierania inwestycji o znaczeniu metropolitalnym dla mieszkańców regionu.
